Η Διονυσία Θεοδώρα για το Περιβάλλον

Μήνυμα για το Περιβάλλον

Web-TV

Νομοσχέδιο για την ανακύκλωση
Ομιλία στη Βουλή για τα Δάση (21/01/2010)
Δευτέρα, 05 Ιουλίου 2010 11:07

H αναπληρώτρια Γραμματέας Εθελοντισμού και ΜΚΟ της ΝΔ, βουλευτής Επικρατείας κ. Διονυσία-Θεοδώρα Αυγερινοπούλου, μίλησε στη Βουλή (21/01/2010) σχετικά με τη συζήτηση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής «Προστασία δασών και δασικών εκτάσεων του Νομού Αττικής, σύσταση Ειδικής Γραμματείας Επιθεώρησης Περιβάλλοντος και Ενέργειας και λοιπές διατάξεις». Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ομιλίας:

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος αποτελεί πρώτιστη αξία για την πολιτεία μας. Το παρόν σχέδιο νόμου είναι κρίσιμο διότι αφενός αφορά στον ευαίσθητο, λόγω της υπέρμετρης οικολογικής υποβάθμισης, Νομό Αττικής και αφετέρου αποτελεί δείγμα για τη φιλοσοφία των μελλοντικών σχεδίων τα οποία πρόκειται να κατατεθούν και θα αφορούν και στις υπόλοιπες περιοχές της χώρας μας.
Εξαιτίας του ρόλου των υγιών δασικών οικοσυστημάτων για την προστασία και σταθεροποίηση του κλίματος, την προστασία της βιοποικιλότητας την οποία φιλοξενούν τα δάση μας και την ποιότητα ζωής του ανθρώπου, κρίνω ως ζωτικής σημασίας κυριολεκτικά την εισαγωγή, υπερψήφιση και άμεση εφαρμογή νομοσχεδίου για την προστασία των δασών και των δασικών εκτάσεων και ιδίως στις αναδασωτέες περιοχές. Το υπό συζήτηση όμως, σχέδιο νόμου έχει ελλείψεις κατά την ουσία του και ελλείψεις νομοτεχνικές, κυρίως δε κρίνεται από αντισυνταγματικότητα και αοριστία.

Εξ απόψεως ουσιαστικών ελλείψεων αναφέρω επιγραμματικά ότι το νομοσχέδιο έχει πολύ στενό θεματικό πεδίο εφαρμογής. Περιορίζεται σε απλή διαταγή αναδάσωσης και στην αντιμετώπιση της αυθαίρετης δόμησης στις περιπτώσεις των αναδασωτέων περιοχών. Η απλή διαταγή αναδάσωσης ως έχει δεν χρειάζεται για τη δράση της διοίκησης, εμπεριέχεται και στο Σύνταγμα. Η διοίκηση μπορεί να κινηθεί και χωρίς αυτό το νομοσχέδιο.
Θα μπορούσε το νομοσχέδιο να έχει επιπρόσθετη αξία αν –και μόνο αν- έδινε τη σωστή κατεύθυνση για το πώς πρέπει να γίνεται η αναδάσωση, ώστε να αποφεύγουμε τα φαινόμενα άλλων περιπτώσεων στις οποίες η αναδάσωση στη χώρα έχει τελεστεί αποσπασματικά και με φύτευση άλλων ειδών από αυτά που προϋπήρχαν στο οικοσύστημα.
Δεν προνοεί το υπό συζήτηση νομοσχέδιο για περαιτέρω αποκατάσταση ολόκληρου του δασικού οικοσυστήματος καθώς δεν αντιλαμβάνεται ως έπρεπε, το δάσος ως οικοσύστημα το οποίο έχει ανάγκη περαιτέρω υποστήριξης όλων των διεργασιών του, ώστε να αποκατασταθεί το σύνολο της πανίδας και της χλωρίδας που φιλοξενούσε πριν από τις πυρκαγιές. Πρέπει να αλλάξει η φιλοσοφία της πολιτικής αναδάσωσης στη χώρα μας. Αναμένω, λοιπόν, η Κυβέρνηση να καταθέσει συμπληρωματικές διατάξεις προς αυτή την κατεύθυνση ώστε να ανταποκριθεί στην οικοσυστημική προσέγγιση.
Περαιτέρω δύναται κανείς να διακρίνει τουλάχιστον δύο ζητήματα αντισυνταγματικότητας. Το ένα έχει ήδη σχολιαστεί εκτεταμένα σήμερα και αναφέρομαι στην αναβίωση του ορισμού του δάσους κατά το άρθρο 3 του ν.998/1979 η οποία είναι σαφώς αντισυνταγματική. Είναι άξιο απορίας γιατί το Υπουργείο αγνόησε τόσο τον συνταγματικό νομοθέτη όσο και την απόφαση του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου που χαρακτήρισε τον ορισμό του ν. 998 ως αντισυνταγματικό. Ακόμα το άρθρο 2 παράγραφος 1 εδάφιο β΄ του νομοσχεδίου επιβάλλει αναστολή του άρθρου 1 σε περίπτωση έκδοσης οικοδομικών αδειών για δημόσια έργα και έργα υποδομής για τα οποία έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης και όπως έχει διατυπωθεί, φαίνεται να είναι αντισυνταγματικό.
Η συστημική ερμηνεία των άρθρων 24 και 117 παράγραφος 3 του Συντάγματος και σε συνδυασμό και με τη βασική ερμηνευτική αρχή ότι η ειδικότερη διάταξη υπερισχύει της γενικότερης υποδεικνύουν ότι στις αναδασωτέες περιοχές απαγορεύεται απολύτως οποιαδήποτε επέμβαση ακόμα και για τα δημόσια έργα μέχρι το δασικό οικοσύστημα να αποκατασταθεί πλήρως. Αυτή είναι η ισχύουσα ερμηνεία βάσει τόσο της θεωρίας όσο και της νομολογίας και παραθέτω μόνο τρεις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας: την απόφαση της Ολομέλειας 2778/1988, την 1153/2007 και την 3280/2008.
Γιατί έκρινε έτσι ο συνταγματικός νομοθέτης; Διότι η αποψίλωση του δάσους δημιουργεί νέα δεδομένα, τα οποία απαγορεύουν την περαιτέρω οικολογική υποβάθμιση. Ακόμα και οι περιβαλλοντικές μελέτες -οι οποίες είχαν συντελεστεί πριν από την πυρκαγιά- δεν μπορούν να συνεχίζουν να ισχύουν ως έχουν, καθώς είχαν λάβει υπ’ όψιν ένα οικοσύστημα το οποίο πλέον δεν υπάρχει ή δεν υπάρχει ακέραιο. Kαι το εναπομείναν οικοσύστημα έχει αποκτήσει ιδιαίτερη ευαισθησία, έτσι ώστε να μην μπορεί να ενσωματώσει –χωρίς σοβαρές επιπτώσεις- και άλλες ανθρωπογενείς παρεμβάσεις. Και μάλιστα σε έκταση τόση όση αυτή των δημοσίων έργων.
Ερμηνευτικά, μόνο τα δημόσια έργα τα οποία άμεσα σχετίζονται με την αποκατάσταση του δασικού οικοσυστήματος είναι εκείνα τα οποία μπορούν να επιτρέπονται. Συνεπώς, για την αποκατάσταση της συνταγματικότητας ή θα πρέπει να αφαιρεθεί το εδάφιο β’ της παραγράφου 1 του άρθρου 2 ή θα πρέπει να βρεθεί κάποιος τρόπος εναρμόνισής του με το Σύνταγμα. Πρέπει να προβούμε σε περαιτέρω επεξεργασία αυτού του σημείου. Μας το επιβάλλει και η κοινή ευθύνη που έχουμε όλοι μας για τη διαφύλαξη των δασών, αλλά και η περιβαλλοντική ηθική που πρέπει να έχει ο Έλληνας νομοθέτης.
Προς τη θετική κατεύθυνση κινείται το νομοσχέδιο στο μέτρο που εισάγει νέους θεσμούς, όπως την Ειδική Γραμματεία Επιθεώρησης Περιβάλλοντος και Ενέργειας, την Ειδική Υπηρεσία Επιθεωρητών Ενέργειας και την Υπηρεσία Κατεδαφίσεων. Και βέβαια τους χρειαζόμαστε αυτούς τους νέους θεσμούς. Τα άρθρα, όμως, που καλούμαστε να υπερψηφίσουμε τους παρουσιάζουν εν συντομία. Και επίσης, φαίνεται να οργανώνουν ένα τμήμα μόνο του νεοσύστατου Υ.Π.Ε.Κ.Α.
Φοβούμαι ότι δεν έχω όλα τα δεδομένα για να αξιολογήσω την αποτελεσματικότητα των νέων θεσμών, τους οποίους εισάγει η Κυβέρνηση. Και αυτό το αναφέρω, διότι -κατά τα διδάγματα της σύγχρονης διοικητικής επιστήμης- η θεσμική οργάνωση ενός νεοσύστατου Υπουργείου δεν μπορεί να γίνεται αποσπασματικά και επ΄ ευκαιρία εξειδικευμένων σε άλλα θέματα νομοσχεδίων, όπως είναι το παρόν νομοσχέδιο. Πρέπει να γίνει συστημικά. Η θεσμική δόμηση του νέου Υπουργείου θα πρέπει να γίνει αντικείμενο εκτενούς και συνολικής μελέτης, ώστε να φτιαχτεί μια τέτοια διοικητική δομή που να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της σύγχρονης περιβαλλοντικής διακυβέρνησης.
Επίσης, αν δεν μας παρουσιαστεί η πλήρης δομή του νέου Υπουργείου, καθώς και η θεσμική του διασύνδεση με τα υπόλοιπα Υπουργεία και υπηρεσίες της χώρας μας, δεν μπορούμε να εκτιμήσουμε ούτε τη λειτουργικότητα ούτε την αποτελεσματικότητα των νέων θεσμών που εισάγονται με το παρόν νομοσχέδιο.
Τέλος, από νομικής απόψεως θα πρέπει να συστηματοποιήσουμε και να κωδικοποιήσουμε τους νόμους που διέπουν την προστασία του φυσικού κεφαλαίου της χώρας. Όχι μόνο να συντάξουμε ένα νέο δασικό κώδικα ,όπως αναφέρει η Κυβέρνηση, αλλά και να τον υποβάλουμε ως ένα από τα κεφάλαια του Κώδικα Δικαίου Περιβάλλοντος. Διότι το σύνολο του Δικαίου Περιβάλλοντος πρέπει να κωδικοποιηθεί. Δεν θα έχουμε τότε ανάγκη για έκτακτα ή αποσπασματικά νομοσχέδια. Από το Δασικό Κώδικα της χώρας αναμένουμε τόσο να λάβει υπ’ όψιν τα νέα επιστημονικά δεδομένα και τις αρχές βιωσίμου αναπτύξεως, όσο και ένα γενικό πρότυπο για κώδικες άλλων χωρών. Ακόμα να γίνει πρότυπο για την κατεύθυνση την οποία θα ακολουθήσει το νέο πρωτόκολλο για τις κλιματικές αλλαγές.

Η χώρα μας πρέπει να είναι πρωτοπόρος στη δράση της για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και να παράγει διεθνώς νομικό πολιτισμό.

Ευχαριστώ πολύ.